Dagleg leiar i Engesund Fiskeoppdrett t.v. viser fisk i merdane i Masfjorden til Liv Kari Eskeland og ordførar Wenche Tislevoll. Foto: Kjetil Rydland. 

Liv Kari Eskeland likte det ho såg på Fitjar

Stortingspolitikar Liv Kari Eskeland fekk sjå mykje av det ho ønskte å sjå då ho gjesta Fitjar i går føremiddag.

 

Den ferske stortingspolitikaren frå Stord fekk med seg ein tur i vindmølleparken på Midtfjellet og eit besøk hos Engesund Fiskeoppdrett, før ho avslutta Fitjar-besøket med lunsj hos Jorunn Hernes og Johannes Sandvik i Kråko. Liv Kari er medlem av Energi- og miljøkomiteen på Stortinget. Arbeidsområda til komiteen er olje, energi, vassdrag og miljøvern. Ho fortel at ho har fått spesielt ansvar for oppdrett og energi av partiet sitt, Høgre.

– Det er kjekt å vera her, innleidde Liv Kari Eskeland besøket med, og kjekkare såg det ut til å bli etter kvart som ho fekk innføring i korleis Engesund Fiskeoppdrett arbeider med miljøutfordringar som er vanlege i næringa. Den engasjerte stortingspolitikaren frå Stord er oppteken av at bransjen sjølv tek ansvar for miljøtiltak, og ho kunne fornøgd konstatera at det vesle oppdrettsselskapet er framoverlent på dette området.

Fjernstyring med kameraovervåking av merdane i Masfjorden 

I kontoret sitt i andre etasje i Meieribygget fjernstyrer Engesund Fiskeoppdrett anlegga sine i Masfjorden. Dei har ikkje fått opp liknande overvåking frå Engesund og inn til kontoret på Fitjar Meieri enno. I går kunne dagleg leiar Svein Eivind Gilje, saman med produksjonsansvarleg Lars Heine Kåsa og visningsleiar Lisa Instefjord Gilje stolt visa politikarane korleis laksen har det i Masfjorden.

Liv Kari Eskeland let seg imponera av kameraet som heng på ei snor midt i merden, og kan køyrast opp og ned. På denne måten kan dei følgja med på korleis fisken har det langt nede i sjøen. – Dette er viktig for å stoppa fôringa på rett tidspunkt, sier Svein Eivind Gilje. Fôringa skjer etter tabellar, og dei stengjer når fisken begynner å bli mett. Det er sjølvsagt viktig å optimalisera fôring; det kostar mykje å fôra både for mykje og for lite, poengterer Gilje. 

– Med dette utstyret gjekk me rett frå steinalderen! sier Gilje stolt. Tidlegare var dei avhengige av å stola på det dei såg frå toppen. Han legg til at dei framleis stolar på det visuelle, men no kan dei sjå og følgja med på fisken nede i djupet. Han trur det er lenge til sensorar overtek styringa av fôringa. 

– Kor kjapt har du spart inn dette anlegget? undrar Liv Kari Eskeland. – På tre månader! svarer Gilje kjapt. 

Ekstra kjekt var det for Engesund å visa luftboblene som stig opp frå djupet i merden i Masfjorden. For å betra fiskevelferda har dei montert eit anlegg som lagar «SPA-hotell» for fisken i merden. Ein kompressor blir senka ned på 18 meter i det oksygenfattige vatnet i Masfjorden og lagar luftbobler til stor glede og nytte for laksen.  

Metoden er omtalt i artikkelen Lakse-jacuzzi skaper begeistring hos Mattilsynet på nettavisa iLaks.

Det er produksjonsjef hos Midt-Norsk Havbruk, Frank Øren, som står bak oppfinninga, som slepper ut bobler og friskt vatn som stig opp frå djupet. Dette gir meir oksygen til laksen i vatn som blir stilleståande og oksygenfattig ved bruk av luseskjørt.

 

Batterisystem resuserer dieselforbruket

Ordførar Wenche Tislevoll er tydeleg stolt over å ha eit så framoverlent oppdrettsselskap i bygda. Ho minte om det nye batterisystemet i Masfjorden. Som ein av dei første i landet har Engesund Fiskeoppdrett installert batteridrivne generatorar på anlegget sitt i Fensfjorden. Det er austevollsfirmaet Electro Automation Austevoll som har stått for jobben.

Bakgrunnen for investeringa er å sikre straumforsyninga på anlegget, redusera miljøbelastningar, redusera støy og samtidig redusera kostnadane for energiproduksjon. Dei kombinerer dieselaggregatet som alt er på anlegget med moderne batteriteknologi og oppnår meir økonomisk og klimavennleg straumproduksjon.

Det er viktig at dieselaggregatet har så få driftstimar som mogleg, og me klarer å redusera tida dieselfyringa er i gang med 80 %, seier Svein Eivind Gilje. Rett nok må han vedgå at aggregatet går på diesel, og ikkje lakseolje …

Les meir om anlegget i denne artikkelen på Fitjarposten: No skal Engesund Fiskeoppdrett gå på batteri.

 

Forsøksprosjekt med tareproduksjon

På Powerpoint-presentasjon viste produksjonsansvarleg Lars Heine Kåsa eit tarestrekk, eit nylotau som dei drar gjennom vatn med taresporar. Engesund Fiskeoppdrett er med på eit forskingsprosjekt om taredyrking. Produksjon av alger vil bli viktig, men er enno i startfasen. Med tida vil den bli viktig i fôrindustrien, seier Kåsa.

Taren nyttar gjødseleffekten frå anlegget i Masfjorden, han hindrar lus, absorberer CO2 og produserer oksygen. Ein annan helsebringande effekt er truleg at minskar behovet for antibiotika. I Danmark har det vist seg at i svinefôret har gjort antibiotika unødvendig.

Taren som blir produsert i Masfjorden blir køyrd til Bulandet og frosen ned. Dei får 30 kroner per kilo for frosen vare, som blir brukt som tilskot til dyrefôr. 

 

Kystsoneplanen – eit skjer i sjøen

Engesund Fiskeoppdrett fekk vist stortingsrepresentant Liv Kari Eskeland at dei arbeider målretta med miljøutfordringane. Ho uttrykte beundring og gav ros for at selskapet er så framoverlent, som ho uttrykte det. 

Men alle som arbeider på og i sjøen, veit at det finst lumske skjer. Når politikarar er på besøk hos oppdrettsanlegg hos oss, er ikkje den nye kystsoneplanen å komma utanom. I haust blei Regional kystsoneplan for Sunnhordland og Ytre Hardanger vedteken av Hordaland fylkeskommune, trass i til dels sterke protestar, frå blant andre Fitjar kommune.

Planen regulerer strandsone, havbruk, sjøtransport og maritim næring, og ordførar Wenche Tislevoll fryktar at den vil vera til hinder for utvikling av oppdrettsnæringa i Fitjar. Til liks med kommunane Austevoll, Tysnes, Kvinnherad og Sveio har Fitjar klaga på planen.

Wenche Tislevoll fortel at 9. mars reiser ho til Oslo saman med representantar for dei andre fire Sunnhordlands-kommunane for å ha møte med Departementet. Fitjar kommune svært misnøgd med kystsoneplanen, vil ha regjeringa på banen, skreiv Stord24 rett før jul.

 


I omdømmebygging er det viktig å leggja vekt på det som går bra, men ofte har me fokus på det som ikkje går bra. – Til dømes antibiotikabruk – me har ikkje brukt antibiotika sidan rundt år 2000! seier produksjonsansvarleg Lars Heine Kåsa t.h. Goto: Kjetil Rydland.